Srpski PEN centar, jedna od najznačajnijih kulturnih institucija u Srbiji, saopštio je danas da će tokom 2026. godine obeležiti stogodišnjicu svog postojanja nizom događaja planiranih u različitim gradovima širom zemlje. Ovaj jubilej predstavlja važan trenutak ne samo za članove PEN centra, već i za sve ljubitelje književnosti i kulture u Srbiji.
Osnovan u februaru 1926. godine u Beogradu, Srpski PEN centar je okupio značajne ličnosti srpske književnosti tog vremena, među kojima su bili Ivo Andrić, dobitnik Nobelove nagrade, Miloš Crnjanski, Jovan Dučić, Isidora Sekulić, Bogdan Popović, Pavle Popović, Slobodan Jovanović i Dragiša Vasić. Ova grupa pisaca i intelektualaca imala je za cilj da promoviše književnost, slobodu izražavanja i ljudska prava.
Osnivači PEN centra bili su i Gustav Krklec, Milan Kašanin, Todor Manojlović, Veljko Petrović, Milan Bogdanović, Ivo Vojnović, kao i mnogi drugi značajni srpski autori. Prvi predsednik Srpskog PEN centra bio je Pavle Popović, dok je Isidora Sekulić obavljala dužnost sekretara. Ova organizacija je od svog osnivanja postala mesto okupljanja pisaca, umetnika i intelektualaca, pružajući im platformu za razmenu ideja i promociju književnosti.
PEN centar je deo međunarodne mreže organizacija koje se bore za slobodu pisane reči i prava autora. Njegova misija uključuje i zaštitu slobode izražavanja, unapređenje književne kulture i jačanje međunarodnih veza među piscima. Kroz različite programe i inicijative, Srpski PEN centar je omogućio brojnim piscima da se povežu sa svojim kolegama širom sveta.
Tokom svoje duge istorije, Srpski PEN centar je organizovao brojne događaje, uključujući književne večeri, radionice, konferencije i tribine. Ovi događaji često uključuju i gostovanja stranih pisaca i intelektualaca, čime se obogaćuje kulturna razmena između Srbije i drugih zemalja. Takođe, PEN centar je aktivno učestvovao u borbi za prava pisaca koji su suočeni sa cenzurom i represijom u svojim zemljama.
Obeležavanje stogodišnjice predstavlja priliku da se osvrnemo na postignuća i doprinos Srpskog PEN centra srpskoj kulturi i književnosti. Tokom ove godine planiraju se različiti programi i događaji, koji će uključivati književne večeri, izložbe, promocije knjiga i tribine. Ovi događaji će se održavati u različitim gradovima Srbije, čime će se omogućiti da što veći broj ljudi učestvuje i uživa u bogatoj kulturi i tradiciji srpske književnosti.
U svetu koji se brzo menja, važno je da se očuvaju vrednosti koje PEN centar promoviše, kao što su sloboda izražavanja i ljudska prava. Članovi Srpskog PEN centra nastavljaju da se bore protiv cenzure i za prava svih pisaca, bez obzira na to gde se nalaze. Njihov rad inspiriše mnoge, a njihovi događaji pružaju priliku da se čuje glas svake generacije pisaca.
Osim književnih događaja, očekuje se da će tokom godine biti organizovani i paneli i diskusije o važnim temama koje se tiču književnosti, kulture i društva. Ovi razgovori će obuhvatiti različite aspekte književnog stvaralaštva, kao i izazove sa kojima se pisci suočavaju u savremenom društvu.
U zaključku, stogodišnjica Srpskog PEN centra predstavlja važan trenutak ne samo za samu organizaciju, već i za srpsku kulturu u celini. Kroz različite događaje i inicijative, PEN centar nastavlja da inspiriše i povezuje pisce, obogaćujući kulturni život Srbije i pružajući platformu za slobodu izražavanja i kreativnost. U godini koja dolazi, očekuje se da će Srpski PEN centar nastaviti da igra ključnu ulogu u očuvanju i promociji srpske književnosti i kulture.
